Angina Pektoris Nedir?
Yazı İçeriği
Angina pektoris, göğüs ön duvarında (iman tahtası kemiği olarak bilinen sternum arkasında) hissedilen; çoğu zaman sol kola, her iki kola, sırta, boyuna, çeneye veya karın bölgesine yayılabilen bir göğüs ağrısı veya sıkışma hissidir. Bu ağrı, kalp kasının yeterli oksijen alamaması sonucu ortaya çıkar ve kalp damar hastalıklarının önemli bir belirtisi olabilir. Bu nedenle erken fark edilmesi, takibi ve doğru tanısı büyük önem taşır.
Angina pektoris, kalbi besleyen koroner atardamarların daralması veya hasar görmesi sonucu kalp kasına giden oksijen miktarının azalmasıyla gelişir. Oksijen yetersizliği, kalp kasının kasılma düzenini bozarak göğüs ağrısına yol açar.
“Angina” Yunanca’da boğulma, “pektoris” ise Latince’de göğüs anlamına gelir. Birlikte “göğüste sıkışma/boğulma hissi” olarak ifade edilebilir.
Özellikle istirahat halinde ortaya çıkan angina, yaklaşan bir kalp krizinin habercisi olabilir.
Angina Pektoris Tipleri
Angina pektoris üç ana grupta incelenir:
1. Stabil Angina
Stabil (kararlı) angina, en sık görülen angina tipidir.
Genellikle efor, yoğun egzersiz veya stres sırasında ortaya çıkar. Bu durumlarda kalbin oksijen ihtiyacı artar. Ancak koroner damarlarda plaklara bağlı daralma varsa, artan oksijen ihtiyacı karşılanamaz. Yeterince beslenemeyen kalp kasında kasılma düzensizlikleri oluşur ve ağrı hissedilir.
Ağrı çoğunlukla:
-
Baskı,
-
Sıkışma,
-
Yanma hissi şeklindedir
ve omuz, kol, sırt, boyun, çene ya da karın bölgesine yayılabilir.
Genellikle istirahatle geçer. Bazı durumlarda doktor tarafından dilaltı tabletleri veya spreyler önerilebilir. Stabil anginası olan bireyler çoğu zaman günlük yaşamlarına normal şekilde devam edebilirler. Ancak zamanla bu tablo anstabil anginaya dönüşebilir.
2. Anstabil Angina
Anstabil (kararsız) angina, acil müdahale gerektiren ve kalp krizi ile yakından ilişkili bir durumdur.
-
Çoğunlukla istirahat halinde ortaya çıkar
-
Ataklar daha şiddetli ve daha uzun sürelidir
-
15 dakikadan uzun süren ağrılar görülebilir
-
Dinlenmeye ve ilaçlara yanıt vermeyebilir
Bu tabloda kalp krizi (MI) ve ani kalp durması riski belirgin şekilde artar. Göğüs ağrısı asla göz ardı edilmemeli, hasta acilen hastaneye ulaştırılmalıdır.
3. Değişken (Prinzmetal) Angina
Değişken angina, genellikle:
-
İstirahat sırasında,
-
Gece saatlerinde ortaya çıkan bir göğüs ağrısı tipidir.
Nedeni, koroner atardamarların geçici spazmıdır. Çoğu hastada ciddi damar sertliği (ateroskleroz) bulunur. Daha nadir olarak hipertansiyon, kalp kapak hastalıkları veya madde kullanımı olan bireylerde de görülebilir.
Angina Pektoris Tanısı İçin Yapılan Testler
Angina testlerinin temel amacı; kalp kaynaklı olmayan, tedavi edilebilir göğüs ağrıları ile kalp krizi riski taşıyan ağrıları ayırt etmektir.
Hasta, akut koroner sendrom şüphesiyle hastaneye başvurduğunda; klinik değerlendirme, laboratuvar testleri ve görüntüleme yöntemleri birlikte ele alınır.
Kalp kasının oksijensiz kalması hücre ölümüne yol açabilir. Bu nedenle zaman çok kritiktir. Doğru ve erken tanı sayesinde kalp hasarı oluşmadan veya minimum düzeydeyken tedaviye başlanabilir.
Laboratuvar Testleri – Biyokimyasal Belirteçler
Kalbe özgü biyokimyasal belirteçler, kalp kası hücrelerinde hasar oluştuğunda kana salınan proteinlerdir. Bu testler, göğüs ağrısının kalp kaynaklı olup olmadığı konusunda hekimlere yol gösterir; ancak tek başlarına kesin tanı koydurmazlar. Klinik değerlendirme, elektrokardiyografi ve hastanın öyküsü ile birlikte yorumlanmaları gerekir.
-
Troponin: Kalp kası hasarından sonra genellikle 1–3 saat içinde yükselmeye başlar. Yükselme zamanı, hasarın büyüklüğüne ve hastanın başvuru zamanına göre değişkenlik gösterebilir. Troponin düzeyleri haftalarca yüksek kalabilir; bu nedenle her yükseklik akut kalp krizi anlamına gelmeyebilir.
-
CK-MB: Kreatin kinaz enziminin kalp kasına daha özgül alt tipidir. Kalp kası hücre hasarında artış gösterebilir, ancak bazı kas hastalıklarında da yükselebilir.
-
Miyoglobin: Kalp veya iskelet kası hasarında erken yükselen bir proteindir. Erken bilgi sağlayabilir ancak kalbe özgüllüğü düşüktür.
-
İskemiyle Modifiye Albümin (IMA): Nedeni netleşmemiş göğüs ağrılarında, kalp kasında iskemi olasılığını değerlendirmede yardımcı bir testtir. Tek başına tanı koydurucu değildir.
-
BNP / NT-proBNP: Kalp yetmezliği olan durumlarda yükselir. Kalp krizi tanısı koydurmaz; ancak akut koroner sendrom tanısı almış hastalarda riskin arttığını gösterebilir.
Anstabil belirtilerle başvuran hastalarda bu testlerin bir veya birkaçının ilk değerlendirme aşamasında istenmesi uygun görülür. Tanıya yaklaşmak amacıyla, belirteç düzeylerindeki zamana bağlı değişimleri değerlendirmek için 12–16 saat aralıklarla seri ölçümler yapılabilir.
Biyokimyasal belirteçlerin normal sınırlarda bulunması, göğüs ağrısının kalp kası hasarına bağlı olma olasılığını azaltır; ancak kalp kaynaklı bir sorunu tamamen dışlamaz. Benzer şekilde, belirteçlerin yüksek bulunması da her zaman akut kalp krizi anlamına gelmeyebilir ve mutlaka klinik tablo ile birlikte değerlendirilmelidir.
Gerekli görülen durumlarda, göğüs ağrısına katkıda bulunabilecek kalp dışı nedenleri değerlendirmek amacıyla böbrek fonksiyonları, karaciğer testleri, kan şekeri ve diğer biyokimyasal parametreler de incelemeye eklenebilir.
Laboratuvar Dışı Tetkikler
-
Elektrokardiyografi (EKG)
-
Sürekli EKG monitörizasyonu
Gerekli görüldüğünde: -
Göğüs röntgeni
-
Egzersiz testi
-
Radyoizotop görüntüleme
-
Ekokardiyografi
-
Kalp kateterizasyonu
-
Koroner anjiyografi
Tedavi Yöntemleri
Angina pektoris tedavisi; hastanın klinik durumuna göre yaşam tarzı değişiklikleri, ilaç tedavisi ve gerektiğinde girişimsel veya cerrahi yöntemleri içerir.
Amaç:
-
Koroner arter hastalığının ilerlemesini yavaşlatmak
-
Kalp krizi riskini azaltmak
-
Ağrı ataklarını kontrol altına almaktır
Önerilen yaşam tarzı değişiklikleri:
-
Kan basıncı kontrolü
-
Kolesterol seviyelerinin düşürülmesi
-
Aşırı egzersizden kaçınma
-
Sağlıklı kilo yönetimi
-
Sigaranın bırakılması
-
Stres yönetimi
-
Aşırı yemek yemekten kaçınma
Yeni tedavi yaklaşımları ve ilaçlar sürekli değerlendirilmektedir. Sizde ya da sevdiklerinizde angina pektoris belirtileri varsa, en uygun tedavi planı için mutlaka doktorunuza başvurmalısınız.
İletişim için:
WhatsApp: 05531989979
Tel: 0216 411 99 77
Web sitemizdeki içerikler, Web ve Tıbbi Yayın Kurulumuzun denetiminde, sadece bilgilendirme amaçlı hazırlanmıştır. Bu bilgiler tanı ve tedavi yerine geçmez. Sağlığınızla ilgili her türlü konuda mutlaka hekiminize başvurunuz.

